Ringkasan
PERKESO menjelaskan bantuan kepada waris dua mangsa nahas helikopter Long Lellang dibuat berdasarkan rekod caruman, kelayakan tanggungan dan proses faedah yang berbeza bagi setiap keluarga.
KUALA LUMPUR — PERKESO menyediakan faedah berkala kepada waris dua mangsa nahas helikopter di Long Lellang, Sarawak, berdasarkan rekod caruman mereka, kata Menteri Sumber Manusia Datuk Seri R. Ramanan.
Menurut Bernama pada 10 September, tanggungan juruterbang Kapten Zainol Afiq Bee Sham layak menerima Faedah Orang Tanggungan berjumlah RM5,355 sebulan. Suami pegawai perubatan Dr Ainul Baraah pula layak menerima pencen penakat RM1,574.10 sebulan.
Ramanan berkata kedua-dua keluarga turut menerima Faedah Pengurusan Mayat sebanyak RM3,000. Bayaran berkenaan diserahkan di Miri pada 9 September, beberapa hari selepas nahas yang mengorbankan kru penerbangan dan petugas kesihatan yang terlibat dalam perkhidmatan doktor udara.
Beliau menjelaskan bahawa semakan terhadap tiga mangsa lain mendapati rekod mereka sama ada tidak memenuhi syarat atau tidak mempunyai caruman yang melayakkan tanggungan menerima pencen berkala PERKESO. Penjelasan itu penting kerana bantuan keselamatan sosial tidak diberikan secara seragam, sebaliknya bergantung pada status caruman dan hubungan tanggungan yang diiktiraf dalam skim berkenaan.
Kenyataan CAAM mengesahkan pesawat BO-105 itu membawa lima orang dalam penerbangan Perkhidmatan Doktor Udara pada 8 September. Kejadian tersebut kini melalui siasatan bebas AAIB, sekali gus menjadikan dapatan teknikal sebagai rujukan utama sebelum sebarang kesimpulan tentang punca nahas dibuat.
Menurut menteri itu, bahagian faedah untuk pasangan juruterbang dibayar sepanjang hayat, manakala bahagian anak-anak diteruskan sehingga umur 21 tahun atau tamat pengajian ijazah pertama, tertakluk pada kelayakan yang dijelaskan. Bagi keluarga mangsa, perincian seperti ini menentukan kelangsungan perbelanjaan bulanan selepas kehilangan pencari nafkah atau anggota keluarga yang selama ini memikul tanggungjawab rumah tangga.
Nahas Long Lellang turut membuka semula perbincangan tentang risiko kerja dalam perkhidmatan awam yang beroperasi jauh dari pusat bandar. Petugas kesihatan yang memasuki kawasan pedalaman bergantung kepada penerbangan kecil, cuaca, keadaan landasan dan keupayaan penyelenggaraan yang semuanya memerlukan disiplin keselamatan tinggi. Dalam keadaan begitu, perlindungan sosial bukan isu sampingan, tetapi sebahagian daripada tanggungjawab negara terhadap petugas yang mengambil risiko bagi memastikan komuniti pedalaman terus menerima rawatan.
Perbezaan kelayakan antara waris juga memperlihatkan perlunya komunikasi awam yang jelas. Tanpa penjelasan, orang ramai mudah menyangka semua keluarga mangsa menerima bentuk bantuan yang sama. Hakikatnya, skim PERKESO mempunyai syarat tersendiri, dan kerajaan perlu menerangkan syarat itu dengan bahasa yang mudah supaya bantuan tidak dilihat sebagai keputusan budi bicara semata-mata.
Dalam kes membabitkan penjawat awam, pekerja kontrak atau petugas yang berkhidmat dalam operasi berisiko, rekod caruman menjadi dokumen yang sangat menentukan. Ia bukan sekadar catatan pentadbiran, tetapi asas kepada jumlah faedah, tempoh bayaran dan siapa yang boleh menerima manfaat selepas sesuatu kejadian berlaku. Sebab itu, majikan dan pekerja perlu memastikan status caruman sentiasa jelas sebelum bencana memaksa keluarga berurusan dengan sistem dalam keadaan berduka.
Perkhidmatan doktor udara pula mempunyai nilai yang lebih luas daripada penerbangan kecemasan biasa. Di Sarawak, jarak antara komuniti pedalaman dengan kemudahan kesihatan besar boleh menjadikan helikopter sebagai satu-satunya laluan pantas untuk rawatan, pemantauan kesihatan dan penghantaran petugas. Setiap penerbangan membawa kepentingan awam yang besar, tetapi pada masa yang sama mendedahkan kru dan petugas kepada risiko operasi yang tidak selalu kelihatan kepada orang ramai.
Daripada sudut dasar awam, kes ini juga menunjukkan pentingnya semakan caruman sebelum sesuatu pekerjaan berisiko dijalankan. Keluarga pekerja tidak sepatutnya hanya mengetahui had perlindungan selepas berlaku tragedi, kerana maklumat awal tentang caruman, skim perlindungan dan tanggungan boleh mengurangkan kekeliruan ketika proses tuntutan dibuat.
Kes ini akhirnya mengingatkan bahawa khidmat doktor udara di Sarawak bukan sekadar operasi logistik, tetapi talian hayat kepada penduduk pedalaman. Bantuan PERKESO kepada waris dua mangsa tidak memadamkan kehilangan yang berlaku, namun ia menjadi sebahagian daripada tanggungjawab institusi untuk memastikan keluarga yang layak tidak dibiarkan menanggung akibat nahas itu tanpa sokongan berkala.
